Η αισθητηριακή αμυντικότητα είναι η αντίδραση του ατόμου σε ακίνδυνα ερεθίσματα, που υπό φυσιολογικές συνθήκες δεν είναι επώδυνα. Το άτομο αντιδρά με αποφυγή στο ερέθισμα που του προκαλεί αναστάτωση, με φόβο, άγχος, ακόμα και επιθετική συμπεριφορά.

Ποια είναι τα είδη της αισθητηριακής αμυντικότητας;

• Απτική αμυντικότητα: εδώ υπάρχει αρνητική αντίδραση σε απτικά ερεθίσματα όπως είναι το άγγιγμα, το βούρτσισμα των μαλλιών, διάφορες υφές υφασμάτων κ.α.
• Στοματική αμυντικότητα: υπάρχει αποφυγή ορισμένων τροφών ή πραγμάτων μέσα ή γύρω από το στόμα όπως π.χ. φαγητά μαλακά, κρεμμώδη, σκληρά, όξινες γεύσεις κ.α.
• Ανασφάλεια στη βαρύτητα: σχετίζεται με το αιθουσαίο σύστημα και εδώ υπάρχει φόβος και αποφυγή σε κινήσεις και δραστηριότητες που περιλαμβάνουν απότομη αλλαγή της θέσης του κεφαλιού, στροφικές κινήσεις ή δραστηριότητες όπου τα πόδια δεν ακουμπάνε στο πάτωμα.
• Στασική ανασφάλεια: συνδέεται με το παραπάνω σύστημα και σχετίζεται με κινήσεις που απαιτούν τον στασικό έλεγχο του κορμού και την ισορροπία.
• Ιδιοδεκτική αμυντικότητα: το άτομο εδώ αντιδρά σε δραστηριότητες που απαιτείται μεγάλη έλξη ή συμπίεση στις αρθρώσεις, όπως είναι το κουτσό, τα πηδηματάκια, σπρώξιμο, σήκωμα αντικειμένων με βάρος κ.α.
• Ακουστική αμυντικότητα: υπάρχει αντίδραση στους έντονους και δυνατούς ήχους, όπως συναγερμό, σειρήνα, το πιστολάκι των μαλλιών, την ηλεκτρική σκούπα κ.α.
• Οπτική αμυντικότητα: αντίδραση σε έντονο και δυνατό φως.
• Οσφρητική αμυντικότητα: αποστροφή σε κάποιες οσμές φαγητών, αρωμάτων, του περιβάλλοντος κ.α.

Η αισθητηριακή αμυντικότητα μπορεί να είναι ελαφριά, μέτρια ή βαριά, ανάλογα με τον τομέα που επηρεάζει στην λειτουργικότητα του ατόμου. Η θεραπεία για την αισθητηριακή αμυντικότητα βασίζεται στην θεραπεία του νευρικού συστήματος μέσω της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης (S.I.), αλλά και τη τεχνική βαθιάς πιέσεως με τη βούρτσα Wilbarger. Το πρωτόκολλο Wilbarger και η θεραπεία της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης μπορεί να εφαρμοστεί σε άτομα με αυτισμό, ΔΕΠ- Υ, εγκεφαλική παράλυση, πρόωρα νεογνά κ.α.

Κυριαζή Μαρία, Παιδιατρική Εργοθεραπεύτρια SI, BScOT-Συγγραφέας-OT blogger